పల్లవి
బ్రోవ సమయము-ఇదే దేవీ విను
దేవ రాజ నుతా పర దేవతా అంబా
అనుపల్లవి
భావజ-అరి రాణీ భక్త పాలినీ
భవానీ బృహత్-అంబా నను (బ్రోవ)
చరణం 1
అంబుజ దళ నయనా విధు
బింబ నిభ-ఆననా గజ గమనా
అంబికే పరాకు సేయ తగునా
బింబ-అధరీ గౌరీ కుంద రదనా (బ్రోవ)
చరణం 2
అంబర చర వినుతా
కదంబ వన ప్రియా శ్రీ లలితా
కంబు గళా వర దాన నిరతా
తుంబురు నారద నుతా సంగీత రతా (బ్రోవ)
చరణం 3
శ్యామ గిరి తనయా గుణ
ధామ కర ధృత మణి వలయా
సోమ కలా ధరీ శివ ప్రియా
శ్యామ కృష్ణ హృదయ-అంబుజ నిలయా (బ్రోవ)ఈ కీర్తనలో శ్యామశాస్త్రి తంజావూరు బృహదంబాను (బృహన్నాయకిని) తల్లిగా పిలిచి, ఇప్పుడే సమయమని, తనను రక్షించమని ఆర్తితో వేడుకుంటాడు. ఆమె మహిమలు, సౌందర్యం, భక్తులను పాలించే గుణం వంటివి అద్భుతంగా వర్ణిస్తాడు. తాత్పర్యం ఇలా:
పల్లవి
దేవీ! ఇప్పుడే నన్ను రక్షించే సమయం వచ్చింది, విను! దేవేంద్రుడు స్తుతించే పరమ దేవతవైన అమ్మా!
అనుపల్లవి
కామారిని జయించిన శివుని రాణీ! భక్తులను పాలించేవాడా! భవానీ! బృహదంబా! నన్ను రక్షించు.
చరణం 1
తామరాకు రేకుల్లా కళ్ళు గలదానా! చంద్రుని బింబంలా ముఖం గలదానా! ఏనుగు నడక గలదానా! అంబికే! నన్ను పట్టించుకోకపోవడం తగునా? బింబాధరీ! గౌరీ! కుందపూల దంతాల గలదానా!
చరణం 2
ఆకాశంలో విహరించే దేవతలు స్తుతించేవాడా! కదంబ వనానికి ప్రియమైన శ్రీ లలితే! కంబుగళ్ళవాడా! వరాలు ఇవ్వడంలో ఎల్లప్పుడూ నిరంతరమైనవాడా! తుంబురు, నారదులు స్తుతించేవాడా! సంగీతానికి ఆనందించేవాడా!
చరణం 3
శ్యామగిరి (కృష్ణ పర్వతం) కుమార్తె! గుణాలకు నిలయమైనవాడా! మణి వలయాలు ధరించిన చేతుల గలదానా! చంద్రకళ ధరించేవాడా! శివుని ప్రియురాలా! శ్యామకృష్ణుడి హృదయ తామరలో నివసించేవాడా!
కీర్తనలోని విశేషాలు
- భక్తుడు “ఇప్పుడే సమయం” అని పదే పదే చెప్పడం ఆర్తిని, అమ్మవారి కరుణను త్వరగా కోరే బాలభావాన్ని తెలియజేస్తుంది.
- అమ్మవారిని శివుని రాణిగా, భవానిగా, బృహదంబాగా, లలితగా, శ్యామకృష్ణ హృదయనిలయగా వివిధ రూపాల్లో సంబోధిస్తాడు.
- సౌందర్య వర్ణనలు (తామరాక్షి, చంద్రబింబానన, కుందరదన) అద్భుతంగా ఉన్నాయి.
- తుంబురు, నారదులు స్తుతించడం, సంగీత రసికత, కదంబవన ప్రియత్వం వంటివి ఆమె మహిమను ఎత్తిచూపుతాయి.
- శ్రీరాగంలోని ఈ కీర్తన శ్యామశాస్త్రి భక్తి గాంభీర్యానికి, వినయానికి అద్దం పడుతుంది.
గమనికలు మరియు మార్పులు
- “కంబు గళా” – సరైనది “కంబు గళ” కూడా ఉంది.
- “సంగీత రతా” – సరైనది; “సంగీత రదా” అనేది సరిపోదు.
సూచనలు
- “కదంబ వన ప్రియా శ్రీ లలితా” – లలితా సహస్రనామం (60)లో “కదంబ వన వాసినీ” అని ఉంది. మధురైను కదంబవనం అంటారు. లలితోపాఖ్యానం మరియు శ్రీవిద్యా గ్రంథాల్లో కదంబవనం గురించి వివరాలు ఉన్నాయి.
వ్యాఖ్యలు
- “శ్యామ గిరి తనయా” – శ్యామ (నీలవర్ణ) పర్వతం కుమార్తె. హిమాలయాన్ని ఇలా పిలవడం సాధారణంగా లేదు కానీ, ఇక్కడ ఇదే సరైన అర్థం. మరొక వ్యాఖ్యానం సాధ్యం కాదు.
No comments:
Post a Comment